Rubrikat - Shqipni e harrume

Parullat 10. Nuk kishte libër historie që kjo fotografi të mungonte. Sa herë që do të flitej për shtypjen e popullit nën rregjimin e satrapit Zog, kjo foto ishte e para për t’a demonstruar atë me diciturën që thoshte pak a shumë: “Shtypja me dhunë e demonstratës së bukës”.

Demonstrata e Bukës është zhvilluar në Korçë më 21 shkurt 1936. Arsye kryesore sipas librave të historisë, ka qenë shtrenjtimi i jetës, përkeqësimi i gjendjes ekonomike dhe, ndoshta edhe elemente të krizës së urisë, që zakonisht shoqëronte çdo vit mbarimin e rezervave të...

Tepelenë, 1916-2013.

Para disa ditësh u gjendëm në Tepelenë për të hapur një ekspozitë me imazhe të dikurshme të qytetit. Ndaj më duket e udhës të sjell këtu evolucionin në një shekull të një prej këtyre coprave të qytetit.

Sa të madhe e ka historinë ky qytet, po aq të trishtë e ka shkatërrimin e sotëm. Tej të gjitha historive që mban brënda, njëra ishte ajo që i dha famën e pavdekur, historia e pashait që ja përdori qytetit emrin për llagap të tijin.

Aliu, nga Beçishti përtej Vjosës, e mori Tepelenën më 1789 dhe e mbajti deri në fund të jetës...

Parullat VIII.

Pas rimarrjes së pushtetit në ditët e fundit të vitit 1924, Zogu i bëri hesapet mirë për të mos e lëshuar më atë ti shkiste duarsh. Në janar 1925 ai u shpall President i Republikës, ndërsa 3 vjet më pas ju mërzit presidenca dhe i tha vetes Mbret i Shqiptarëve. Vetë shqiptarët në fakt nuk u pyetën as herën e parë e as të dytën, por sidoqoftë nuk munguan t’i venin pas fijes sundimtarit të radhës.

Shpallja e monarkisë u bë në 1 shtator 1928 në godinën e Parlamentit, sot Teatri i Kukullave, ku atë ditë Zogu hyri president dhe doli mbret...

Parrullat VII.

Parulla kemi shkrojtur ne shqiptarët, jo vetëm për të gjallët por edhe në mort. Vrasja e Avni Rustemit mbetet një nga enigmat e mëdha shqiptare të shekullit të XX, që me rrjedhojat e saj solli aq shumë ngjarje. Të shkruash për Avni Rustemin nuk është as e thjeshtë e as e lehtë, pasi në Shqipëri është e vështirë ta shkruash historinë kur nuk ka dokumenta, por është edhe ca më e vështirë ta shkruash kur ka dokumenta.

Kështu nuk kam në mend që ti hyj kësaj pune këtu, për më tepër në një faqe të vetme. Më mbetet veç të përshkruaj atë që...

Parullat VI,

Tiranë rreth 1927.

Kam kaq vjet që e mbaj këtë rubrikë, kam parë e analizuar me mijëra foto, por mos kujtoni se për këtë di gjithshka rreth tyre. Kohë pas kohe, ndeshem në fotografi të cilave nuk ja dal t’u përcaktoj saktë kohën apo ngjarjen. Edhe kësaj radhe jam përpara një fotografie të tillë.

Me hyrjen në Tiranë të Qeverisë së dalë nga Kongresi i Lushnjes, kuvendi kombëtar, ose ai që më pas u quajt Parlamenti, u hap në sallën e madhe të godinës së sotme të Akademisë së Shkencave. Një rrugë e drejtë lidhte...

Gjermanët, 1944.

Para ca ditësh Mentor Kikia botonte një shkrim ku trajtonte raportet tona me shtetin dhe, veçanërisht në momente kur kemi qenë shtet por të qeverisur nga të tjerët, në rastin konkret në kohë të gjermanit. Aty Mentori risillte një shembull timin të dikurshëm, ku flisja për një dokument të vitit 1943, kur megjithëse luftë shteti funksiononte. Në fakt Mentorin e gabonte pak kujtesa, sepse dokumenti nuk ishte i 1943-shit, por ma zi akoma, i 1944-ës.

Për ta thelluar ca çështjen, po e risjell këtu atë dokument bashkë me të tjera imazhe të...

Shkodër, rreth vitit 1910.

Fotografi e bërë nga Studio Marubi dhe e përdorur më pas edhe për të prodhuar kartolina. Ajo paraqet një grup malësorësh në pozicion prite. Nga veshja duket të jenë nga Kelmendi ose Malësia e Madhe, gjë që mund të kuptohet edhe nga qethja e kokës tullë dhe lënia vetëm e një xhufke flokësh të gjata, që shquhet nën qeleshet e tyre. Ky zakon, i zhdukur në vitet ‘30 dhe sot i harruar fare, ishte një reminishencë e mesjetës së thellë. Malësori i mesit, nga veshja duket të jetë edhe më fukarai, tirqe të andruara, këmishë e grisur dhe...

Parullat 5. Në më fund, në 24 dhjetor 1924, Ahmet Zogu dhe trupat e tij hynë në Tiranë. Shpallën shtetrrethimin dhe e quajtën rikthimin Legalitet. Çkishte ndodhur?

Vetëm 8 muaj më parë, vrasja e Avni Rustemit kishte shërbyer si shkëndijë për shpërthimin e zemërimit të opozitës parlamentare që kishte kohë që grumbullohej.

Të grumbulluar fillimisht në Vlorë, duke rrezikuar edhe një krisje të thellë në unitetin kombëtar ende të paformuar qartë, opozitarët bënë thirrje për kryengritje. Gjithë të pakënaqurit u mobilizuan dhe në pak ditë Zogu u detyrua t’...

Tiranë, 27 prill 1938.

Zogut ju deshën 10 vjet mbret që të gjente më në fund një grua për ta bërë mbretëreshë. Më në fund e gjeti atë në personin e Geraldinë Appony, nga familja e kontëve hungarezë me të njëjtin emër. Martesa u krye në Tiranë pas një fejese disamuajshe. Tirana e kohës, nuk ofronte asnjë ambjent të përshtatshëm për një event të tillë dhe salla më e madhe e mundshme, ishte ajo e shtëpisë së oficerëve në rrugën e Kavajës (sot Lidhja e Shkrimtarëve). Por nisur prej faktit që edhe kjo sallë ishte e pamjaftueshme për të ftuarit e parashikuar, u...

Parullat, 3.

Gjatë viteve të Luftës së Madhe, siç i thonin luftës I Botërore kur ende nuk e donin se do bëhej më pas një tjetër Luftë edhe më e madhe, Veriu i Shqipërisë ra nën pushtimin austriak, jugu ndën atë italian, ndërsa Kazaja e Korçës me rrethina u mbeti francezëve. Në të tria zonat e pushtimit shqiptarët u gjendën të luftojnë nën flamuj të ndryshëm duke shpresuar se sidoqoftë pas lufte fuqia fituese do kujtohej të ringjallte edhe Shqipërinë.

Shkodra, kryeqendra e Veriut, i kish pranuar Austriakët me brohori edhe për arsye se këta u hoqën...

Search form